Coco Vlaanderen vzw - Verbond Vlaamse Suikerbietplanters Tiense vzw
Eindelijk een Interprofessioneel Akkoord tussen TS en plantersvereniging
 
Na moeizame onderhandelingen, ondersteund door twee door de regionale landbouwministers aangewezen “verzoeners”, bereikten Het Coördinatiecomité van de bietenplanters van Haspengouw en de Tiense Suikerraffinaderij op 13 maart een Interprofessioneel Akkoord over de contractvoorwaarden voor de bietencampagne 2017.
Met de uitzaai in aantocht vergrootte de druk op de onderhandelaars om tot een akkoord te komen zodat de planters met een geldig contract rechtszekerheid kon geboden worden. Het akkoord geldt voor één campagne.
TS zal weldra aan elke planter het door beide partijen goedgekeurde IPA opsturen ter vervanging van het eerder opgestuurde (ongeldige) Interprofessioneel Akkoord.
 
Suikerbietprijs
 
De suikerbietprijs blijft gekoppeld aan de referentieschaal zoals ze werd voorgesteld tijdens de infovergaderingen van TS in januari 2017 en is inclusief  de pulpwaarde. Art. 8 van het leveringscontract 2017 geeft gedetailleerd weer hoe de suikerbietprijs evolueert i.f.v. de referentiesuikerprijs van “SZ4” (“SZ4” is de gemiddelde suikerverkoopprijs van Südzucker in België, Frankrijk, Duitsland en Polen) . Op de meermaals herhaalde en onderbouwde eis van de plantersvereniging om ook voor TS de Duitse referentieschaal toe te passen (die een betere bietenprijs garandeert vanaf een “SZ4”-prijs vanaf 500 Euro) werd niet ingegaan! Algemeen kan gesteld worden dat de bietenteelt kostendekkend is bij een “SZ4”-prijs van 450 Euro. Is de prijs lager, dan wordt er gemiddeld met verlies geteeld, tenzij er, zoals art. 9 van het bietencontract voorziet, er nog tot de betaling van een “prijssupplement” zou beslist worden. Deze beslissing zal pas genomen worden in de lente van 2018 door een  “Commissie voor de Waardedeling”. Wat deze Commissie juist inhoudt staat vermeld in art. 1.9. van het Interprofessioneel Akkoord.
 
Pulp
 
Vanaf deze campagne zal elke bietplanter zijn pulp binnen recht kunnen terugnemen, ongeacht of hij deze op het eigen bedrijf gebruikt of niet. De pulpbestelling is bindend en verplicht de planter tot effectieve afname. Ingevolge de ontvangst (en betaling) van de volledige biet heeft de planter recht op 44,8 kg DS per ton netto geleverde bieten (met een DS-gehalte van bv 23,5 % is dit 190,6 kg perspulp). Omdat in  de suikerbietprijs ook reeds de pulpvergoeding is verrekend, zal de teruggenomen pulp (+ de perskosten) aan de planter gefactureerd worden. De pulpprijs zal, zoals in het verleden, in overleg met de plantersorganisatie worden vastgesteld i.f.v. de marktomstandigheden.
 
Geen discriminatie tussen planters
 
Vanuit de bekommernis dat elke planter, waar ook gevestigd, op gelijke voet moet behandeld worden, werd reeds vroeger overeengekomen de bijdrage in de transportkosten voor de grondtarra en de supplementaire contracten, te “mutualiseren”. M.a.w., elke planter betaalt evenveel transportbijdrage voor elke ton grond of bieten binnen het supplementair contract.
Nu is er ook duidelijkheid over de toekenning van de supplementaire contracten voor de campagne 2018. In een eerste ronde zullen al de planters die in 2017 een supplementair contract afsloten, op gelijke voet een supplementair contract aangeboden krijgen van (in principe) 20 %. Wanneer er hiervoor onvoldoende belangstelling zou zijn, kunnen ook de planters zonder bijkomend contract in 2017 hun wensen om meer te produceren kenbaar maken en zijn er duidelijke regels afgesproken om tijdens deze tweede ronde de supplementaire hoeveelheden te verdelen. De Paritaire Commissie zal toezien op de correcte toepassing van de gemaakte afspraken.
 
Grondtarra
 
De bonus/malus-regeling is afgeschaft. Vanaf 2017 betaalt de planter een boete van 6 Euro/ton grond die geleverd wordt boven 1 % grondtarra, te vermeerderen met een transportkost die pas na afloop van de campagne zal kunnen berekend worden.
De maatregelen om de grondtarra te beheersen/te verminderen blijven van toepassing. Naast de afdekpremie van 1,1 Euro/ton netto bieten voorziet het IPA tal van richtlijnen die strikt moeten worden opgevolgd (zie hiervoor de zeer uitgebreide bijlage 6 van het IPA).
 
 
Betaling van de bieten
 
Op 22/12/2017 wordt een voorschot van 15 Euro/ton netto uitbetaald voor de bieten geleverd t.e.m. 13/12/17. Voor de bieten die geleverd worden na 13/12/17 wordt het voorschot betaald als volgt: leveringen tot 27/12/17 – betaling op 05/01/18, leveringen tot 10/01/18 – betaling op 19/01/18, leveringen tot 24/01/18 – betaling op 02/02/18, enz….  De TS kan de verwachte of geschatte waarde van de door de planter bestelde bijproducten van deze betaling in mindering brengen.
Op 31/03/18 (als de uitzaai 2018 in normale omstandigheden reeds goed is op gang gekomen) wordt er een tweede voorschot uitbetaald – aldus is 85 % van de op dat moment tussentijds (waarde “SZ4” op 28/02/18) berekende suikerbietprijs uitbetaald. Op 31/03/18 worden ook de premies, de transportbijdragen, de grondtarra, … afgerekend.
Op 30/11/18 wordt het saldo uitbetaald op basis van de definitieve prijsberekening (waarde “SZ4” op 30/09/18). Ook het eventueel overeengekomen prijssupplement wordt op 30/11/18 uitbetaald. (Pas op dat ogenblik, wanneer de campagne 2018 reeds volop aan gang is, zal het definitieve bilan van de campagne 2017 kunnen opgemaakt worden! )
 
De prijs van de bieten buiten contract is vastgesteld op 75 % van deze binnen contract (zie art. 10 van het leveringscontract). Een voorschot van 85 % wordt uitbetaald op 31/03/18, het saldo op 30/11/18.
 
De zaadfactuur wordt op 15/06/17 opgemaakt en moet betaald zijn op uiterlijk 22/12/17.
 
 
Besluit
 
Het is goed dat er nu een Interprofessioneel Akkoord is zodat er ook een wettelijke basis én rechtszekerheid is voor de planters die het teeltseizoen 2017 instappen of reeds ingestapt zijn. Maar de wijze waarop het akkoord is tot stand gekomen heeft duidelijk gebroken met een traditie die gebaseerd was op een partnerschap tussen planters en fabrikant.
 
Of het een goed Interprofessioneel Akkoord is, is een andere vraag. De suikermarkt, en bijgevolg ook de suikerbietprijs, maar ook de verwachtingen zien er niet denderend uit en het prijssupplement is geen verworvenheid! Een kostendekkende teelt is dus verre van verzekerd!
 
Niettegenstaande sommige planters hun conclusies reeds hebben getrokken, wordt dit eerste Postquotumjaar voor de meeste planters een jaar waarin zij een afwachtende houding zullen aannemen, alvorens hun vertrouwen al dan niet te bevestigen.
 
Het IPA 2017 is vandaag een feit. Vanaf morgen wacht de plantersvertegenwoordigers de nieuwe opdracht het IPA 2018 te onderhandelen. Wij wensen hen daar evenveel doorzettingsvermogen bij  toe zoals zij dit ook hebben opgebracht voor dit IPA 2017.
 
Eric Van Dijck
Secretaris Verbond Suikerbietplanters